દક્ષિણ ગુજરાતના કાશી તરીકે ઓળખાતા વલસાડ જિલ્લાના ધરમપુર તાલુકાના પાવન ધામ બરૂમાળ ખાતે આ વર્ષે પણ ધરમપુર બરૂમાળ મહાશિવરાત્રી મહોત્સવ અત્યંત દબદબાભેર અને ભક્તિમય વાતાવરણમાં સંપન્ન થયો હતો. નિસર્ગની ગોદમાં વસેલા શ્રી સદગુરુધામ બરૂમાળ ખાતે પ.પૂ. મહામંડલેશ્વર સ્વામીશ્રી વિદ્યાનંદજી સરસ્વતી મહારાજના દિવ્ય સાનિધ્યમાં આ ત્રિદિવસીય મહાશિવરાત્રી મહોત્સવની ઉજવણી કરવામાં આવી હતી. આ મહોત્સવનું મુખ્ય આકર્ષણ છેલ્લા ત્રણ દાયકાથી ચાલી આવતી 5 લાખ પાર્થિવ શિવલિંગના નિર્માણની અવિરત પરંપરા રહી હતી, જેમાં હજારો શ્રદ્ધાળુઓએ શ્રદ્ધાપૂર્વક જોડાઈને શિવભક્તિની અનોખી સરવાણી વહેવડાવી હતી.
વર્ષ 2026ની આ ધરમપુર બરૂમાળ મહાશિવરાત્રી અનેક રીતે વિશેષ સાબિત થઈ છે. શિવરાત્રીના પાવન પર્વે બરૂમાળ ધામ માત્ર એક ધાર્મિક સ્થળ જ નહીં, પણ આસ્થા, સંસ્કાર અને સામાજિક સમરસતાનું કેન્દ્ર બની ગયું હતું. વહેલી સવારથી જ ભાવભાવેશ્વર મંદિરે અષ્ટધાતુ નિર્મિત વિશાળ શિવલિંગ અને વિવિધ દેવી-દેવતાઓના દુર્લભ દર્શન કરવા માટે ભક્તોનું ઘોડાપૂર ઉમટી પડ્યું હતું. આદિવાસી પટ્ટીના છેવાડાના ગામડાઓથી લઈને શહેરી વિસ્તારો સુધીના લોકો આ ભવ્ય મહોત્સવના સાક્ષી બન્યા હતા.
31 વર્ષનો અવિરત સંકલ્પ: પાર્થિવશ્વર ચિંતામણી શિવલિંગ નિર્માણ
બરૂમાળ સદગુરૂધામની સૌથી વિશિષ્ટ પરંપરા એટલે કે પાર્થિવ શિવલિંગનું નિર્માણ. ધરમપુર બરૂમાળ મહાશિવરાત્રી નિમિત્તે છેલ્લા 31 વર્ષથી અવિરતપણે પાર્થિવશ્વર ચિંતામણી શિવલિંગ બનાવવાનો સંકલ્પ ચાલી રહ્યો છે. શાસ્ત્રોમાં પાર્થિવ શિવલિંગની પૂજાનું વિશેષ મહત્વ બતાવવામાં આવ્યું છે, અને સ્વામી વિદ્યાનંદજીના માર્ગદર્શન હેઠળ શ્રદ્ધાળુઓ સ્વયં પોતાના હાથે માટીમાંથી આ શિવલિંગો તૈયાર કરે છે.
આ વર્ષે પણ ‘ઓમ નમઃ શિવાય’ ના અખંડ મંત્રજાપ સાથે 5 લાખ જેટલા લઘુ શિવલિંગો બનાવવામાં આવ્યા હતા. ભક્તોએ અત્યંત ધૈર્ય અને ભક્તિભાવથી પવિત્ર માટીનું મિશ્રણ કરી તેને શિવલિંગનો આકાર આપ્યો હતો. આ પ્રક્રિયા દરમિયાન આખું વાતાવરણ શિવમય બની ગયું હતું. આ સંકલ્પ પાછળનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય ભક્તોમાં એકાગ્રતા, ધાર્મિક જાગૃતિ અને સમૂહ ભક્તિની ભાવના કેળવવાનો છે. ધરમપુર બરૂમાળ મહાશિવરાત્રી ના આ આયોજનમાં ભાગ લેવો એ ભક્તો પોતાના જીવનનો લ્હાવો માને છે.
ત્રિદિવસીય મહોત્સવ અને ચતુષ્પ્રહર પૂજાનું આયોજન
મહાશિવરાત્રીનો આ મહોત્સવ ત્રણ દિવસ સુધી ચાલ્યો હતો, જેમાં દરરોજ વિવિધ ધાર્મિક વિધિઓ અને સાંસ્કૃતિક કાર્યક્રમો યોજાયા હતા. શિવરાત્રીની મુખ્ય રાત્રિએ ભગવાન ભોળાનાથની ચતુષ્પ્રહર પૂજા કરવામાં આવી હતી. આ પૂજામાં શાસ્ત્રોક્ત મંત્રોચ્ચાર સાથે મહાદેવનો અભિષેક કરવામાં આવ્યો હતો. સ્વામીજીની નિશ્રામાં યોજાયેલી આ પૂજાના દર્શન કરવા માટે મોડી રાત સુધી ભક્તોની ભીડ જામી હતી.
મહોત્સવની મુખ્ય રૂપરેખા:
- શિવશક્તિ રથયાત્રાનો પ્રતિસાદ: મહોત્સવ પૂર્વે આદિવાસી અને ડુંગરાળ વિસ્તારોમાં ફરેલી શ્રી ભાવ ભાવેશ્વર શિવશક્તિ રથયાત્રાને જે જનપ્રતિસાદ મળ્યો હતો તેની સ્વામીજીએ ભવ્ય પ્રશંસા કરી હતી.
- ભાવભાવેશ્વર મંદિરના દર્શન: અષ્ટધાતુથી બનેલા શિવલિંગના દર્શન માટે વિશેષ વ્યવસ્થા કરવામાં આવી હતી.
- માનસી ગંગામાં વિસર્જન: નિર્મિત થયેલા 5 લાખ પાર્થિવ શિવલિંગોનું મહોત્સવના અંતિમ દિવસે માનસી ગંગા નદીમાં ભક્તિમય માહોલમાં વિસર્જન કરવામાં આવ્યું હતું.
- ગુરુ દીક્ષા અને આશીર્વચન: અનેક મુમુક્ષુઓએ આ પવિત્ર દિવસે સ્વામીજી પાસે દીક્ષા ગ્રહણ કરી હતી.
સ્વામી વિદ્યાનંદજીનો સમરસતાનો સંદેશ: “સૌ મારા છે”
ધરમપુર બરૂમાળ મહાશિવરાત્રી મહોત્સવ દરમિયાન સ્વામી વિદ્યાનંદજી સરસ્વતીએ ભક્તોને અત્યંત પ્રેરણાદાયી આશીર્વચન પાઠવ્યા હતા. તેમણે સામાજિક સમરસતા પર ભાર મૂકતા સ્પષ્ટ શબ્દોમાં જણાવ્યું હતું કે, “અમારે જાતપાત સાથે કોઈ લેવાદેવા નથી, અહીં જે કોઈ શ્રદ્ધા સાથે આવે છે તે સૌ મારા છે.” સ્વામીજીએ સ્કંદ પુરાણની કથાઓ દ્વારા ભગવાન પ્રત્યે અતૂટ શ્રદ્ધા રાખવા અને જીવનમાં નિઃસ્વાર્થ સેવાનો ગુણ કેળવવા અનુરોધ કર્યો હતો.
તેમણે ઉમેર્યું હતું કે, સાચી ભક્તિ એ જ છે જે મનુષ્યને અહંકારથી મુક્ત કરે અને પરમાત્માના ચરણોમાં સમર્પિત કરે. ડુંગરાળ વિસ્તારોમાં વસતા આદિવાસી ભાઈ-બહેનોમાં જે આસ્થા અને સંસ્કાર જોવા મળ્યા છે તે ખરેખર વંદનીય છે. આ મહોત્સવ માત્ર એક ઉત્સવ નથી પણ સમાજને એકતાના તાંતણે બાંધવાનો એક પ્રયાસ છે. કાર્યક્રમમાં એક નાની બાળકીએ રજૂ કરેલા શિવ ભજને ઉપસ્થિત તમામ શ્રોતાઓને મંત્રમુગ્ધ કરી દીધા હતા અને ભક્તિના વાતાવરણને વધુ ગહન બનાવ્યું હતું.
આદિવાસી સંસ્કૃતિ અને ભક્તિનો સમન્વય
ધરમપુરનો આ વિસ્તાર આદિવાસી બાહુલ્ય ધરાવે છે, અને ધરમપુર બરૂમાળ મહાશિવરાત્રી માં આ સંસ્કૃતિની ઝલક પણ જોવા મળી હતી. શ્રદ્ધાળુઓ પોતાની પરંપરાગત વેશભૂષામાં સજ્જ થઈને મેળાની મજા માણવાની સાથે ભગવાન શિવની આરાધનામાં લીન દેખાયા હતા. વહીવટી તંત્ર અને પોલીસ વિભાગ દ્વારા પણ ટ્રાફિક અને સુરક્ષાની ચુસ્ત વ્યવસ્થા કરવામાં આવી હતી જેથી હજારોની મેદનીને કોઈ હાલાકી ન પડે.
સ્વામીજીએ મહોત્સવના અંતે વિશ્વ કલ્યાણની ભાવના સાથે ભારત માતા, ગૌ માતા અને સનાતન ધર્મની જયઘોષ કરાવી હતી. આખું વાતાવરણ “હર હર મહાદેવ” ના નાદ સાથે શિવમય બની ગયું હતું. 31 વર્ષથી જે અવિરત દીવો બળી રહ્યો છે, તે આવનારા વર્ષોમાં પણ આ રીતે જ જ્યોત ફેલાવતો રહેશે તેવો વિશ્વાસ ભક્તોએ વ્યક્ત કર્યો હતો.
📌 નોંધ / Note:
આ લેખ LokGujarati.com પર પ્રકાશિત કરવામાં આવ્યો છે. લેખમાં રજૂ થયેલી માહિતી જાહેર સ્ત્રોતો, સ્થાનિક જાણકારી, Field Observations અને લેખકના અવલોકન પર આધારિત છે. આ માહિતી ખાસ કરીને Vapi, Valsad, Umbergaon, Bilimora, Navsari, Dang, Dharampur–Kaprada, Daman–Silvassa વિસ્તારના વાચકો માટે ઉપયોગી થાય તે હેતુથી રજૂ કરવામાં આવી છે.
LokGujarati.com નો મુખ્ય હેતુ Gujarati Readers સુધી સાચી, ઉપયોગી, Factual અને Verified Information પહોંચાડવાનો છે, જેથી સમાજ, સંસ્કૃતિ, Lifestyle અને Local Awareness વધુ મજબૂત બને.
જો તમને આ લેખ ઉપયોગી લાગ્યો હોય તો તેને Share કરો અને તમારા વિચારો Comment Section માં જણાવો.
Local information, Culture, Society અને Community-focused Content માટે LokGujarati.com સાથે જોડાયેલા રહો.

[…] […]
[…] સૂર્યગ્રહણનો સમય અને ‘રિંગ ઓફ ફાયરR… […]